De 4 meest voorkomende vormen van dementie
Dementie is een verzamelnaam voor meer dan 50 ziektes waarbij de hersenen informatie niet meer goed kunnen verwerken. De ziekte van Alzheimer, vasculaire dementie, frontotemporale dementie en Lewy body dementie zijn de 4 soorten dementie die het meest voorkomen. In dit artikel vertellen we je hier meer over.
De ziekte van Alzheimer
Maar liefst 70% van alle mensen met dementie heeft de ziekte van Alzheimer. Bij Alzheimer raken de hersencellen beschadigd doordat bepaalde eiwitten zich hier gaan ophopen. De symptomen ontstaan geleidelijk en zijn in het begin niet altijd duidelijk aanwezig.
Alzheimer tast als eerste het geheugengebied aan. Nieuwe informatie onthouden gaat daardoor steeds moeilijker. Ook is er verwarring over de tijd: Welke dag, maand of jaar is het? En is het nog nacht of al tijd om op te staan?
Naarmate de ziekte vordert, ervaart de persoon met Alzheimer moeite met dagelijkse bezigheden. Bijvoorbeeld het huishouden op peil houden en geldzaken regelen. Ook voor jezelf zorgen ( bijvoorbeeld eten maken en medicijnen tijdig en correct innemen) wordt steeds moeilijker.
Klik hier voor een verdiepingsartikel over de ziekte van Alzheimer.
Vasculaire dementie
Je hersenen hebben zuurstof nodig. Die zuurstof komt via het bloed de hersenen in. Wanneer er door bijvoorbeeld een TIA of beroerte niet genoeg bloed naar de hersenen stroomt, kan vasculaire dementie ontstaan.
Mensen met vasculaire dementie kunnen door nieuwe TIA’s en beroertes plotseling erg achteruitgaan. Zolang zich geen nieuwe storing van de doorbloeding voordoet, kan iemand daarentegen ook lange tijd stabiel blijven.
Traagheid in denken, spreken en handelen zijn symptomen waarmee mensen met vasculaire dementie doorgaans als eerste te maken krijgen. Overige symptomen zijn erg afhankelijk van het beschadigde hersengebied.
Klik hier voor een verdiepingsartikel over vasculaire dementie.
Lewy body dementie
Bij iemand met Lewy body dementie (LBD) ontstaan er eiwitafzettingen heel diep in de hersenen: in de hersenstam. Deze afzettingen worden lewy bodies genoemd. Ze zorgen ervoor dat de hersencellen steeds minder goed werken en afsterven. Vanuit de hersenstam verspreiden de lewy bodies zich naar meer delen van de hersenen.
Bij deze vorm van dementie zijn er sterke schommelingen in de geestelijke achteruitgang. Iemand kan de ene dag veel symptomen ervaren en de andere dag weinig klachten voelen. De eerste symptomen zijn vaak aandachts- en concentratieproblemen en verminderde verwerkingssnelheid.
Klik hier voor een verdiepingsartikel over Lewy body dementie.
Frontotemporale dementie
Voorheen werd frontotemporale dementie (FTD) ook wel “de ziekte van Pick’’ genoemd. Deze vorm van dementie komt vaak op jonge leeftijd voor. De meeste diagnoses vinden tussen de 40 en 60 jaar plaats. Erfelijkheid speelt hier vaker een rol dan bij andere vormen van dementie, namelijk in 25-40% van de gevallen.
Hersencellen in de frontaalkwab (gedragsgebied) en temporaalkwab (taalgebied) raken beschadigd en sterven af. Grenzeloos gedrag, ongepaste opmerkingen, impulsieve beslissingen of moeite met spreken, lezen en schrijven treden daarom vaak als eerste op. Geheugenproblemen volgen doorgaans pas in een later stadium.
Klik hier voor een verdiepingsartikel over frontotemporale dementie.
Mengvormen
De verschillende dementie soorten kunnen ook naast elkaar bestaan. Dit wordt mengbeeld dementie of mengvorm dementie genoemd. Dit is vrijwel altijd in combinatie met de ziekte van Alzheimer. Zo komt de combinatie van Alzheimer en vasculaire dementie vaak voor. Ook de combinatie van Alzheimer en Lewy body dementie is veel gehoord.